Van kennis naar markt: winnen doe je met de hele keten

Tijdens het commissiedebat over start-ups en scale-ups op 28 oktober stonden veel knelpunten centraal die hollandbio ook bij de politiek onder de aandacht heeft gebracht: de moeizame doorgroei van start-up naar scale-up, gaten in de financieringsketen, voorwaarden rond valorisatie en spin-offs, knellende regelgeving en beperkte toegang tot de markt. Goed om te zien dat deze uitdagingen breed worden herkend en dat het kabinet werkt aan onder meer een valorisatie-impuls, blended finance, het Nationaal Agentschap voor Disruptieve Innovatie en betere toegang tot kapitaal. Goed nieuws dus, maar een keten is zo sterk als haar zwakste schakel. En juist daar heeft Nederland nog werk te doen

Maar wie wereldkampioen innovatie wil worden, moet verder kijken dan afzonderlijke knelpunten en instrumenten. Nederland barst van de kennis, ideeën en start-ups. De uitdaging is om die kennis ook om te zetten in bedrijvigheid, producten en economische en maatschappelijke waarde. Daarvoor moet de hele keten kloppen: van kennis en IP tot financiering, opschaling, productie én markt. Extra geld aan het begin helpt weinig als het verderop alsnog vastloopt.

Biotech maakt dat pijnlijk duidelijk. Europa kan excellente wetenschap omzetten in veelbelovende bedrijven, maar juist wanneer die bedrijven grotere investeringen nodig hebben voor klinische ontwikkeling, productie en groei, lonkt kapitaal van buiten Europa. Het FD beschrijft hoe zelfs de sterke Deense biotechsector daarmee worstelt: jonge bedrijven vinden onvoldoende financiering in Europa en kijken daardoor onder meer richting China.

En het risico stopt niet bij financiering. Als investeren, opschalen, produceren en innovaties naar de markt brengen elders aantrekkelijker is, bewegen uiteindelijk ook bedrijvigheid, talent, economische waarde en strategische capaciteit mee. Dan investeren we hier in kennis en innovatie, om de waardecreatie en bijbehorende rendement, vervolgens aan de VS of China over te laten. Penny wise, pound foolish.

Toch is er reden voor optimisme. Europa hééft kapitaal en bouwt nieuwe instrumenten op. Zo moet het Europese Scaleup Europe Fund miljarden beschikbaar maken voor groei. Vanuit de European Innovation Council klinkt bovendien terecht de oproep om daarbij nadrukkelijk oog te hebben voor deeptech en kapitaalintensieve bedrijven.

Voor hollandbio is de conclusie helder. Een sterke kennisbasis en veel start-ups zijn een geweldige uitgangspositie, maar geen einddoel. Betere IP-afspraken of een nieuw financieringsinstrument zijn belangrijke puzzelstukken, maar afzonderlijk niet genoeg. Een ijzersterk innovatieklimaat ontstaat pas als ondernemers de hele route kunnen afleggen: van kennis naar bedrijf, van start-up naar scale-up en van scale-up naar productie, patiënt én markt.

We hoeven biotech in Nederland en Europa niet vanaf nul op te bouwen. We staan al op het veld en hebben een sterke uitgangspositie. De uitdaging is niet alleen om mee te blijven doen, maar om ervoor te zorgen dat onze beste bedrijven hier kunnen doorgroeien, waarde creëren en uiteindelijk de finale kunnen winnen.