{"id":10454,"date":"2018-08-14T11:49:51","date_gmt":"2018-08-14T09:49:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/?p=10454"},"modified":"2018-08-14T11:49:51","modified_gmt":"2018-08-14T09:49:51","slug":"niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/","title":{"rendered":"&#8216;Niemand zal onze CRISPR-banaan willen&#8217;"},"content":{"rendered":"<div class=\"article__introduction\">\n<p>Hoe de Europese regels rond genbewerking een poging om de banaan te redden torpederen.<\/p>\n<\/div>\n<div id=\"\" class=\"paragraphs\">\n<div class=\"a-text -medium -left\">\n<p>Het valt niet op wanneer je in de supermarkt langs de goed gevulde schappen loopt, maar het gaat niet goed met de banaan. Ziektes tasten wereldwijd plantages aan. Eet je een banaan, dan is dat doorgaans een Cavendish. Het gros van de wereldhandel in gestoeld op die ene vari\u00ebteit. \u2018Het is een monocultuur van quasi genetisch identieke planten die jaarlijks vijftig miljoen ton bananen voortbrengt\u2019, zegt Roel Sterken. Sterken is een biotech-ondernemer. In samenwerking met wetenschappers van de KU Leuven en het Vlaams Instituut voor Biotechnologie (VIB) werkte hij aan een start-up die met CRISPR-Cas9 bananen wou veredelen om ze beter bestand te maken tegen ziekte.<\/p>\n<p>\u2018Tot \u2018zwarte woensdag\u2019\u2019, zegt Sterken. Op woensdag 25 juli besliste het\u00a0Europese Hof voor Justitie immers dat planten die het resultaat zijn van genbewerkingstechnieken zoals CRISPR-Cas9 onder de ggo-wetgeving vallen en dus dezelfde strenge en dure markttoelatingsprocedure moeten doorlopen als genetisch gemodificeerde gewassen.\u00a0<span lang=\"NL\">\u2018<\/span>Sindsdien is ons initiatief een doodgeboren kind<span lang=\"NL\">\u2019<\/span>, aldus Sterken.\u00a0<span lang=\"NL\">\u2018<\/span>Dat is niet alleen jammer voor ons, maar ook voor\u00a0miljoenen lokale boeren in meer dan 120 landen die afhankelijk zijn van de banaan.\u2019<\/p>\n<\/div>\n<h2 class=\"a-title -medium -left\">Vijftig keer sproeien<\/h2>\n<div class=\"a-text -medium -left\">\n<p>De wereldwijde monocultuur maakt de banaan kwetsbaar. Twee ziektes bedreigen de bananenhandel. \u2018De Panamaziekte is een schimmelziekte van de wortels die de planten doet afsterven\u2019, zegt Sterken. \u2018Daar is niets tegen te beginnen. Een aangetaste plantage wordt in quarantaine geplaatst en is verloren voor toekomstige bananenteelt. In de Filipijnen, \u00e9\u00e9n van de grootste bananenproducenten ter wereld, is in sommige gebieden meer dan de helft van de plantages verloren gegaan.\u2019<\/p>\n<p>\u2018De tweede ziekte, Black Sigatoka, is een bladschimmel. Die is wel onder controle te houden, maar enkel door intensief gebruik van fungiciden. De gemiddelde plantage wordt 50 maal per jaar besproeid.\u2019<\/p>\n<p>Sterken ziet in CRISPR-Cas9 een mogelijke oplossing. \u2018Er bestaan bananenvari\u00ebteiten die resistent zijn tegen Black Sigatoka of de Panamaziekte. Ze zijn echter niet commercieel interessant: ze brengen te weinig op, rijpen te snel of smaken niet lekker. De resistentie overbrengen naar de Cavendish via klassieke veredeling kan niet, want de bananenplanten zijn steriel en worden door stekken vermeerderd. Wil je opnieuw vertrekken van de oerbanaan om tot een commercieel interessante banaan m\u00e9t resistentie te komen, dan ben je minstens vijftig jaar zoet. Wat we wel kunnen doen is kijken welke genetische verschillen aan de basis liggen van de resistentie. Met CRISPR zou je de genetische code van de Cavendish vervolgens zo kunnen aanpassen dat ze identiek is aan die van de resistente vari\u00ebteit.\u2019<\/p>\n<p>De hele wereld volplanten met dezelfde banaan, is dat niet om problemen vragen? &#8216;Die situatie is het gevolg van het feit dat geen enkele andere vari\u00ebteit even geschikt is voor export als de Cavendish en veredeling zo moeilijk is&#8217;, zegt Rony Swennen, bananenexpert aan de KU Leuven en ook bij het initiatief betrokken. &#8216;Was dat niet zo, dan zouden er net zoals bij appels verschillende vari\u00ebteiten op de markt kunnen komen. Ook daar zou CRISPR bij kunnen helpen.&#8217;<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.eoswetenschap.eu\/voeding\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\"><strong>Bron: EOS wetenschap<\/strong><\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hoe de Europese regels rond genbewerking een poging om de banaan te redden torpederen. Het valt niet op wanneer je in de supermarkt langs de goed gevulde schappen loopt, maar het gaat niet goed met de banaan. Ziektes tasten wereldwijd plantages aan. Eet je een banaan, dan is dat doorgaans een Cavendish. Het gros van [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-10454","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-voedsel-materialen"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.0 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>&#039;Niemand zal onze CRISPR-banaan willen&#039; - hollandbio<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"&#039;Niemand zal onze CRISPR-banaan willen&#039; - hollandbio\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Hoe de Europese regels rond genbewerking een poging om de banaan te redden torpederen. Het valt niet op wanneer je in de supermarkt langs de goed gevulde schappen loopt, maar het gaat niet goed met de banaan. Ziektes tasten wereldwijd plantages aan. Eet je een banaan, dan is dat doorgaans een Cavendish. Het gros van [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"hollandbio\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2018-08-14T09:49:51+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.hollandbio.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/hb-opengraph_illu.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"675\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"hollandbio\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@hollandbio\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@hollandbio\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"hollandbio\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"hollandbio\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/833d6a25b39946e61c6101af1fa96fbb\"},\"headline\":\"&#8216;Niemand zal onze CRISPR-banaan willen&#8217;\",\"datePublished\":\"2018-08-14T09:49:51+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/\"},\"wordCount\":511,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Voedsel en materialen\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/\",\"name\":\"'Niemand zal onze CRISPR-banaan willen' - hollandbio\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2018-08-14T09:49:51+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/nieuws\\\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"&#8216;Niemand zal onze CRISPR-banaan willen&#8217;\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/\",\"name\":\"hollandbio\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#organization\",\"name\":\"hollandbio\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/08\\\/HollandBIO_logo.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/08\\\/HollandBIO_logo.svg\",\"width\":218.664,\"height\":29.659,\"caption\":\"hollandbio\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/x.com\\\/hollandbio\",\"https:\\\/\\\/www.linkedin.com\\\/company\\\/hollandbio\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.hollandbio.nl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/833d6a25b39946e61c6101af1fa96fbb\",\"name\":\"hollandbio\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"'Niemand zal onze CRISPR-banaan willen' - hollandbio","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"'Niemand zal onze CRISPR-banaan willen' - hollandbio","og_description":"Hoe de Europese regels rond genbewerking een poging om de banaan te redden torpederen. Het valt niet op wanneer je in de supermarkt langs de goed gevulde schappen loopt, maar het gaat niet goed met de banaan. Ziektes tasten wereldwijd plantages aan. Eet je een banaan, dan is dat doorgaans een Cavendish. Het gros van [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/","og_site_name":"hollandbio","article_published_time":"2018-08-14T09:49:51+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":675,"url":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/hb-opengraph_illu.png","type":"image\/png"}],"author":"hollandbio","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@hollandbio","twitter_site":"@hollandbio","twitter_misc":{"Written by":"hollandbio","Est. reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/"},"author":{"name":"hollandbio","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#\/schema\/person\/833d6a25b39946e61c6101af1fa96fbb"},"headline":"&#8216;Niemand zal onze CRISPR-banaan willen&#8217;","datePublished":"2018-08-14T09:49:51+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/"},"wordCount":511,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#organization"},"articleSection":["Voedsel en materialen"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/","url":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/","name":"'Niemand zal onze CRISPR-banaan willen' - hollandbio","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#website"},"datePublished":"2018-08-14T09:49:51+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/nieuws\/niemand-zal-onze-crispr-banaan-willen\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"&#8216;Niemand zal onze CRISPR-banaan willen&#8217;"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#website","url":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/","name":"hollandbio","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#organization","name":"hollandbio","url":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/HollandBIO_logo.svg","contentUrl":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/HollandBIO_logo.svg","width":218.664,"height":29.659,"caption":"hollandbio"},"image":{"@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/x.com\/hollandbio","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/hollandbio\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/#\/schema\/person\/833d6a25b39946e61c6101af1fa96fbb","name":"hollandbio"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10454","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10454"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10454\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10454"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10454"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hollandbio.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10454"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}