HollandBIO ziet de lopende evaluatie van het Besluit GGO als een uitgelezen moment om een prangend knelpunt in het Nederlandse biotech beleid weg te nemen: de inschaling voor cel- en gentherapie. Het Besluit GGO ziet toepassing van cel- en gentherapie op het moment als introductie in het milieu. HollandBIO pleit voor inschaling van deze therapieën als ingeperkt gebruik. Alleen dan kan Nederland de vruchten plukken van deze aanstormende nieuwste generatie therapieën.
Naast dit knelpunt bracht HollandBIO een aantal andere verbeterpunten onder de aandacht om het Besluit en de uitvoering daarvan te verbeteren. Deze reiken van de introductie van een zelflerend vermogen, waarbij opgedane kennis en ervaring wordt meegenomen in de uitvoering tot de verbetering van de informatievoorziening op de website van bureau GGO. Lees hier onze volledige inbreng.
https://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svg00hollandbiohttps://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svghollandbio2019-03-05 18:04:412019-03-05 18:22:37Evaluatie Besluit GGO: maak Nederland koploper in gen- en celtherapie← #nieuws
Ook zo’n zin in een overheerlijk stukje chocolade? Probeer dan de volgende keer eens deze nieuwe pro-GMO repen van Ethos Chocolate. Er zijn vier verschillende smaken. De repen zijn gemaakt van duurzaam geteelde cacao en fruit, dat is verbeterd, gered of in de toekomst alleen nog gered kan worden via genetische modificatie. En ze zijn niet alleen lekker, ze vertellen ook het verhaal hoe genetische modificatie bijdraagt aan de duurzame productie.
Door de klimaatverandering staat de cacaoproductie onder druk: als we niet ingrijpen, sterft de cacaoboom naar verwachting in 2050 uit. Niet alleen gebrek aan water en oplopende temperaturen, maar vooral schimmelziekten bedreigen de boom. En aangezien niemand grote hoeveelheden pesticiden wil gebruiken, werken onderzoekers hard om via genetische modificatie de cacaoboom zelf weerbaar te maken tegen deze schimmels. Dat dit mogelijk is, blijkt uit de papaja’s die Ethos Chocolate als fruit in één van de repen gebruikt. Zonder genetische modificatie zou de hele papajateelt op Hawaii zijn verwoest door een virus. Hetzelfde gaat mogelijk ook gelden voor de variant waarin sinaasappelen zitten: daarvan staat de teelt ook zwaar onder druk door een virus. De repen met appels dragen op een heel andere manier bij aan duurzaamheid. Deze bevatten namelijk niet-bruinende appels, ook wel bekend onder de naam Artic Apples. Deze appels zijn veel langer houdbaar en voorkomen voedselverspilling
Reden genoeg om heerlijk zonder schuldgevoelens een stukje chocolade te eten. HollandBIO kan niet wachten om de eerste reep te kunnen proeven!
CasX is de jongste telg van de Cas-familie, enzymen die binnen het CRISPR-Cas systeem het DNA op heel specifieke plaatsen knippen. CasX is een stuk kleiner dan Cas9 waardoor cellen het enzym makkelijker kunnen opnemen. Dat is vooral goed nieuws voor mensen met een genetische aandoening. Met CRISPR-CasX komt genezing dichterbij.
Een bijkomend voordeel: CasX komt uit een bacterie waar mensen nog niet mee in aanraking zijn geweest. Er is dus, in tegenstelling tot Cas9, nog geen natuurlijke afweer tegen opgebouwd. Dit vermindert het risico op bijwerkingen bij toepassing in mensen.
CasX knipt op dit moment het DNA nog niet zo specifiek als zijn verwanten, Cas9 en Cas12, maar dat zal een kwestie van optimalisatie in het lab zijn. Dat is de wetenschappers die het enzym hebben gevonden wel toevertrouwd. Zij behoren tot het lab van CRISPR-pionier Jennifer Doudna. Doudna ontrafelde het bestaan en de functie van het CRISPR-Cas systeem in bacteriën en bouwde het vervolgens om tot een gene-editing systeem voor mensen, dieren en planten.
HollandBIO hoopt dat CasX snel is geoptimaliseerd en kan worden ingezet om mensen met een genetische ziekte te genezen.
https://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svg00hollandbiohttps://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svghollandbio2019-02-12 16:00:122019-02-12 16:00:12CasX, het kleine broertje van Cas9← #nieuws
Van het telen van bananen in Nederland tot rubber producerende paardenbloemen, met gerichte veredeling is alles mogelijk. Dat is ook hard nodig want de ziekten en plagen die onze gewassen belagen, veranderen voortdurend en ook het weer wordt steeds grilliger. Maar voor gerichte ontwikkeling van de juiste planten is eerst een grondige kennis van die plant nodig. Dagblad Trouw gaf afgelopen week de eer aan KeyGene uit Wageningen om dit proces uit te leggen. Zo analyseren dataspecialisten eerst de genetische achtergrond van de plant en combineren die kennis met die vam de groei- en bloeiwijze onder verschillende weersomstandigheden. Op basis daarvan ontwikkelen de plantenveredelaars via slimme kruisingen nieuwe plantenrassen of variëteiten. Met de nieuwste gene-editing technieken zou dit veel sneller kunnen gaan, maar helaas ziet Europa deze als een vorm van genetische modificatie. Keygene-directeur Arjen van Tunen geeft aan dat daarmee de tijdswinst uit die snellere veredeling niet opweegt tegen het langdurige, onzekere en kostbare toelatingstraject. Ook bij HollandBIO vinden we dit een gemiste kans, want Europa zet zich daarmee buitenspel in het voldoen aan de vraag naar steeds gezondere en duurzaam geteelde groenten en fruit.
Na het lezen van dit artikel kijk je morgenvroeg misschien heel anders naar je gekookte eitje bij het ontbijt. Schotse wetenschappers zijn er namelijk in geslaagd om kippen genetisch te modificeren. Op deze manier produceren zij in eieren een cytokine (Interferon α2a) tegen virussen en kanker en daarnaast een groeifactor (Colony stimulating factor 1, CSF1). De eerste in-vitro testen met deze eiwitten zijn veelbelovend en tonen aan dat deze manier van produceren mogelijk veel efficiënter en goedkoper is dan de huidige productie in celculturen. Zo zijn voor een dosis medicijnen drie eieren genoeg, terwijl een kip op jaarbasis zo’n driehonderd eieren legt. Natuurlijk is er nog een jarenlange weg te gaan en moeten de medicijnen nog op mensen worden getest. Toch hebben de onderzoekers er alle vertrouwen in dat deze productiemethode toekomst heeft en ingezet gaat worden voor de productie van medicijnen voor mens en dier. Deze eieren belanden uiteraard nooit via de supermarkt op ons bord, maar met deze mogelijkheden van kippeneieren in ons achterhoofd smaakt het eitje van morgen wellicht nog wel lekkerder dan anders. Eet smakelijk!
In het Financieele Dagblad was vorige week uitgebreid aandacht voor nieuwe geneesmiddelen op basis van RNA-technologie. Het uitstekende artikel licht verschillende behandelingen uit die ofwel de patiënt binnenkort bereiken, of dat nu zelfs al doen. Een greep uit de baanbrekende middelen die deze technologie gebruiken: Spinraza, het middel tegen SMA van Biogen, en het werk van Prosensa aan onder andere een behandeling tegen Duchenne – inmiddels overgenomen door BioMarin en Sarepta. Maar ook de ontwikkeling van een middel tegen een erfelijke ziekte die blindheid veroorzaakt door ProQr en het middel tegen polyneuropathie van Alnylam Pharmaceuticals tot de inspanningen van InteRNA voor een behandeling tegen leverkanker en een moeilijk behandelbare vorm van borstkanker. Biotech op haar best! Lees het volledige artikel (inlog nodig) hier: https://fd.nl/futures/1284042/de-lamme-laten-lopen-de-blinde-laten-zien
https://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svg00Hollandbiohttps://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svgHollandbio2019-01-29 17:42:422019-01-29 18:03:24RNA-technologie maakt haar belofte steeds verder waar← #nieuws
Op basis van eigen onderzoek concludeerde het FD deze week dat door het vrijhandelsverdrag CETA met CRISPR-Cas veredelde groenten en fruit uit Canada ongemerkt in de Nederlandse supermarktschappen kunnen belanden. Het dagblad presenteerde dit als een verrassing. Ten onrechte. Omdat Canada – en vele andere landen – moderne veredeling beschouwen als een versnelde en verbeterde vorm van reguliere veredeling, zien die landen af van aanvullende wet- en regelgeving voor de nieuwe generatie technologie. Daardoor is een CRISPR-tomaat in Canada ‘gewoon’ een tomaat, maar is diezelfde tomaat in Europa een genetisch gemodificeerd organisme. Dit tot frustratie van vele experts: van academie tot bedrijfsleven en van boer tot Tweede Kamer. Niet voor niets beraadt het kabinet zich op stappen om het tij te keren.
Extra teleurstellend is het commentaar van het FD op haar eerdere artikel, waarin de redactie de risico’s van genetische modificatie bij mens en plant over één kam scheert. Om vervolgens te stellen dat we de grenzen maar dicht moeten gooien voor groenten en fruit door het CETA-verdrag niet te ratificeren. HollandBIO zet veel liever in op een werkbare oplossing in Europa die juist ruimte te creëren voor moderne veredeling. En gelukkig Minister Schouten en staatssecretaris Van Veldhoven ook.
https://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svg00hollandbiohttps://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svghollandbio2019-01-22 18:02:232019-01-22 18:05:15CRISPR-Ca(s)nada: geen schrikbeeld, maar voorbeeld← #nieuws
Het Kabinet laat zich niet van de wijs brengen door de teleurstellende uitspraak van het Europese Hof van Justitie over mutagenese en de moderne vormen daarvan. In een Kamerbrief maakt de regering bekend dat Nederland zich actief blijft inzetten in Europa voor vrijstelling van de moderne veredelingstechnieken, zoals CRISPR-Cas, en de producten van deze technieken. Zo zal de Nederlandse regering op korte termijn de Europese Commissie vragen om gerichte aanpassing van de wetgeving voor genetische modificatie.
Naast deze gerichte aanpassing wil Nederland voor de langere termijn verdere modernisering van het biotechnologiebeleid bespreekbaar maken in Europa. De uitspraak van het Europese Hof laat volgens het Kabinet duidelijk zien dat de huidige wetgeving voor genetische modificatie verouderd en niet toekomstbestendig is. HollandBIO is erg blij met deze reactie van het Kabinet en hoopt dat Nederland kiest voor een slimme aanpak in Europa, waarin zij optrekt met de groeiende groep medestanders op dit onderwerp. Zo is de kans op vrijstelling van moderne veredelingsmethoden het grootst en kunnen we nog meer werk maken van een toekomst met een duurzame productie van voldoende, lekker en gezond voedsel.
Landbouwminister Schouten krijgt bijval vanuit Europa voor haar oproep tot actie voor meer ruimte voor moderne veredelingsmethoden, zoals CRISPR-Cas. Het Scientific Advice Mechanism (SAM), het onafhankelijke wetenschappelijke adviesorgaan van de Europese Commissie, heeft afgelopen week een statement gepubliceerd waarin zij oproept tot aanpassing van de volgens haar verouderde en achterhaalde wetgeving voor genetische modificatie.
De reden voor deze oproep is de uitspraak van het Europese Hof van Justitie dat alle moderne veredelingsmethoden een vorm van genetische modificatie zijn die onder de bijbehorende strenge regelgeving vallen. Volgens het SAM laten hedendaagse wetenschappelijke inzichten echter zien dat mutaties, zowel kleine als meer omvangrijke, ook spontaan in de natuur plaatsvinden. Daarmee valt volgens dit adviesorgaan de wetenschappelijke basis weg om deze moderne veredelingsmethodes als genetische modificatie te beschouwen en laat zij de noodzaak zien van aanpassing van de regelgeving voor genetische modificatie. Twee Eurocommissarissen, Carlos Moedas (Research, Science and Innovation) en Vytenis Andriukaitis, (Health and Food Safety), omarmen het advies van het SAM en ondersteunen de oproep voor aanpassing van wet- en regelgeving.
HollandBIO is blij met deze bevestiging uit Europa voor de noodzaak tot aanpassing van de wetgeving voor genetische modificatie. Wij blijven ons inzetten voor het vrijstellen van moderne veredelingsmethoden voor een duurzame productie van voldoende, lekker en gezond voedsel.
https://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svg00hollandbiohttps://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svghollandbio2018-11-20 21:48:072018-11-20 21:48:07Steun uit Europese hoek voor Schoutens CRISPR-Cas pleidooi← #nieuws
De oproepen voor een snelle toelating van CRISPR-Cas , een techniek om heel precies kleine veranderingen in het genetisch materiaal van een plant aan te brengen, worden alsmaar luider en veelvuldiger. Twee weken geleden deed landbouwminister Schouten al een oproep in de Volkskrant. Afgelopen week pleitte Arne Weverling, Tweede Kamerlid voor de VVD, voor een snelle toelating van het gebruik van CRISPR-Cas. Hij deed dit bij een bijeenkomst van Westlandse tuinders. Daarin belichtte hij niet alleen het belang van de techniek voor behoud van de toppositie van de Nederlandse plantenveredelaars, maar vooral ook onze maatschappelijke verantwoordelijkheid om bij te blijven dragen aan een duurzame wereld met genoeg en gezond voedsel.
Dat de toelating van CRISPR-Cas hoog op de agenda blijft staan, bevestigde het NRC afgelopen zaterdag met een uitgebreide analyse van de belemmeringen die Europa opwerpt voor de toepassing ervan De kansen en toegevoegde waarde voor de plantenveredeling en duurzame voedselproductie stonden daarbij centraal, gevolgd door de conclusie dat een herziening nodig is van de verouderde Europese wetgeving. HollandBIO pleit al jaren voor het vrijstellen van CRISPR-Cas en andere moderne veredelingsmethoden van de knellende wetgeving voor genetische modificatie. En hoewel er nog een lange weg te gaan is voordat we de volle potentie van deze slimme methoden kunnen benutten, doet het toenemende draagvlak voor dit standpunt ons goed.
https://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svg00hollandbiohttps://www.hollandbio.nl/wp-content/uploads/2023/08/HollandBIO_logo.svghollandbio2018-11-13 22:13:452018-11-13 22:13:45Draagvlak voor CRISPR-Cas in de kas