uniQure’s Glybera is één van de grootste successen en mislukkingen van de biotech sector ineen. Glybera ging de geschiedenisboeken in als de eerste geregistreerde gentherapie ter wereld. De gentherapie maakte hiermee de weg vrij voor deze ultieme toepassing van biotechnologie. Vandaag de dag zitten dankzij uniQure’s pionierswerk de biotech pijplijnen wereldwijd vol met gen- en celtherapieën. Anderzijds bleek de ontwikkeling van deze revolutionaire therapie een bureaucratische nachtmerrie en werd de therapie nooit een commercieel succes. De reconstructie die het Canadese CBCNews over Glybera schreef, leest als een jongensboek.

HollandBIO is ervan overtuigd dat we vandaag de dag aan de vooravond staan van een revolutie op het gebied van cel- en gentherapie. De technologie zet het regulatoir kader, het zorgstelsel en de financiering van medische interventies op zijn kop. Hebben we geleerd van Glybera? Zijn de vele barrières op de route van lab naar patiënt, al beslecht? Het is hoogste tijd om het systeem van begin tot eind door te lichten en te zorgen dat we klaar zijn voor de toekomst. Die toekomst is namelijk al begonnen.

Met twee Kamerbrieven laat staatssecretaris Blokhuis afgelopen week weer zien dat hij werk maakt van vaccinatie. Dat zien we graag bij HollandBIO! De jarenlange besluitvormingstrajecten rondom de beoordeling en implementatie van vaccins zijn ons een doorn in het oog. De doortastende besluitvorming rondom de griepvaccinatie laat zien dat het ook sneller kan: een lichtend voorbeeld voor de vele vaccins die soms al een decennium onbenut op de plank liggen. Een breed gedragen, integrale visie op de bestrijding van infectieziekten, met een glansrol voor vaccinatie, moet zorgen voor structurele verbetering van deze verspilling. Zodat Nederland in de toekomst optimaal profiteert van de preventieve kracht van vaccins.

Bliksembesluit rond quadrivalente griepvaccinatie
Waar een wil is, is een (snel)weg, zo toont de reeks aan besluiten rondom de griepvaccinatie. Het grote aantal extra sterfgevallen het afgelopen griepseizoen gaf aanleiding tot een bliksembesluit rond de griepvaccinatie in Nederland. Afgelopen maand kwamen zowel het Outbreak Management Team (OMT) als het Bestuurlijk Afstemmingoverleg (BAO) bijeen om de staatssecretaris te adviseren. En ook Blokhuis pakt door: hij neemt de adviezen van het OMT en BAO over. Door over te stappen van een trivalent naar een quadrivalent griepvaccin, beschermen we vanaf seizoen 2019-2020 onze ouderen extra goed tegen de griep. Bovendien zegt Blokhuis onderzoek toe naar de vaccinatiegraad onder zorgverleners – en hoe deze te verhogen.

Pneumokokkenvaccinatie voor ouderen: een kwestie van een lange adem
En er was meer vaccinnieuws afgelopen week. Ruim zeven maanden na het advies van de Gezondheidsraad (GR) en het Zorginstituut (ZIN), stuurt staatssecretaris Blokhuis besluitvorming over de pneumokokkenvaccinatie naar de Kamer. Hoewel de staatsecretaris zich positief uitlaat over de collectieve inzet van pneumokokkenvaccinatie bij ouderen, is de kogel nog niet definitief door de kerk. Blokhuis geeft het RIVM de opdracht om de aankomende zes maanden de uitvoerbaarheid en betaalbaarheid van dit scenario te onderzoeken. Dit betekent dat implementatie nog wel even op zich laat wachten.

Van reactief naar proactief: een visie op infectieziektenbestrijding
Zonder dreiging van een epidemie of dodelijke slachtoffers, zijn jarenlange besluitvormingsprocessen helaas eerder regel dan uitzondering wanneer het over nieuwe vaccins gaat. Een kwalijke zaak, vindt HollandBIO. Om de preventieve kracht van vaccinatie ten volste te benutten, pleit HollandBIO voor een breed gedragen, integrale visie op infectieziekten, met daarin een glansrol voor vaccinatie. Die visie gaat in op essentiële elementen als beoordeling, vergoeding, toepassing en communicatie van vaccinaties. We roepen het ministerie van VWS op hier in samenwerking met andere betrokkenen werk van te maken. HollandBIO is pas tevreden zodra alle vaccineerbare aandoeningen voorkomen worden. Want voorkomen, dat is beter dan genezen.

Meer lezen over de besluiten van de Staatssecretaris?

Het besluit over het griepvaccin lees je hier: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2018/10/10/kamerbrief-over-maatregelen-griep

Het besluit over pneumokokkenvaccinatie lees je hier: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2018/10/09/kamerbrief-met-beleidsreactie-pneumokokkenvaccinatie-bij-ouderen

Meer budget, maar ook meer waardering voor het bewezen effect van vaccins: daar roept een groep wetenschappers in de Volkskrant toe op. Als het aan deze deskundigen ligt, versoepelen we de normen voor inzet van vaccins, zodat we bij een uitbraak eerder in kunnen grijpen.

Deze oproep in de Volkskrant sluit mooi aan bij HollandBIO’s ambitie om vaccins optimaal in te zetten in de strijd tegen infectieziekten. De dalende vaccinatiegraad en de run op het meningokokkenvaccin nopen tot actie. Naast expliciete erkenning van het belang van vaccinaties, spelen ook afspraken over de communicatie en implementatie van nieuwe vaccins een belangrijke rol. HollandBIO zet daarom in op een breed gedragen, proactieve, integrale visie en beleid op preventie.

Het Volkskrant-artikel lees je hier.

Meisjes krijgen het HPV-vaccin in het jaar dat zij 13 worden. Voor introductie van vaccinatie tegen HPV, kwamen ernstige vermoeidheidsklachten bij ongeveer 1 op de 5 meisjes voor in deze leeftijdscategorie en bij ongeveer de helft daarvan houden deze klachten langer dan drie maanden aan. Het RIVM onderzocht of deze langdurige vermoeidheidsklachten vaker voorkomen bij gevaccineerde meisjes dan bij meisjes die niet zijn ingeënt. Het onderzoek werd uitgevoerd naar aanleiding van meldingen van vermoeidheidsklachten die langer dan twee maanden duurden na de HPV-vaccinatie bij Bijwerkingencentrum Lareb. De meeste van deze meldingen kwamen binnen na media-aandacht rondom het HPV-vaccin in 2012 en 2015.

Resultaten van het onderzoek

Voor het onderzoek werden bijna 70 duizend meisjes geselecteerd uit een groot huisartsenregistratiesysteem van het Erasmus MC. Uit gegevens bleek dat langdurige vermoeidheid vóór invoering van de HPV-vaccinatie even vaak voor kwam als na de invoering. De diagnose chronisch vermoeidheidssyndroom werd maar weinig gesteld door de huisarts, namelijk 0 tot 1 keer per jaar per tien duizend meisjes zowel vóór als na invoering van HPV-vaccinatie.
In de studie gaven 49 meisjes die langer dan 6 maanden vermoeidheidsklachten hebben gehad toestemming om hun gezondheidsgegevens te koppelen aan hun vaccinatiegegevens. Van hen waren 37 gevaccineerd. Binnen een jaar na de HPV-vaccinatie bezochten zij niet vaker een huisarts met langdurige vermoeidheidsklachten dan vóór of langer dan een jaar na de vaccinatie.

In lijn met eerdere onderzoeken

De resultaten zijn in lijn met de uitkomsten van eerdere internationale onderzoeken. Het is op basis van al deze onderzoeken duidelijk dat HPV-vaccinatie veilig is. Meer informatie over HPV en het vaccin tegen baarmoederhalskanker is te vinden op de website van het Rijksvaccinatieprogramma. Op deze website is ook meer te lezen over bijwerkingen.

Volledig artikel

Het volledige artikel ‘No evidence found for an increased risk of long-term fatigue following human papillomavirus vaccination of adolescent girls‘ (door T.M. Schurink-van t Klooster, J.M. Kemmeren, N.A.T. van der Maas, E.M. van de Putte, M. ter Wolbeek, S.L. Nijhof, A.M. Vanrolleghem, J.A. van Vliet, M. Sturkenboom, H.E. de Melker) is te lezen op de website van het tijdschrift Vaccine.

Bron: RIVM