← #nieuws

Technologische innovaties tornen aan het systeem van geneesmiddelontwikkeling en dat is top

, ,

De komst van steeds meer gepersonaliseerde behandelingen, waaronder cel- en gentherapieën, bieden hoop voor ernstig zieke patiënten. Maar de ontwikkeling én productie van deze geavanceerde therapieën is kostbaar, risicovol en duurt lang. Technologische innovaties bieden kansen voor efficiëntere geneesmiddelontwikkeling en stimuleren op deze manier gezondheidswinst en betaalbaarheid.

HollandBIO zet een paar illustratieve voorbeelden van het effect van technologische innovatie op de geneesmiddelontwikkeling vers van de pers voor je op een rijtje. Zo kan door de inzet van CRISPR-technologie de screening en validatie van nieuwe drug targets, als ook de ontwikkeling van relevante cel- en diermodellen efficiënter. Kunstmatige intelligentie helpt bij het zoeken naar nieuwe antibiotica en met cryo-elektronmicroscopie vond farmaceut Janssen het juiste spike-eiwit voor hun coronavaccin.

En niet alleen de ontwikkeling, ook de productie van geneesmiddelen kan baat hebben bij technologie. Zo pleitte Liesbet Lagae afgelopen week in de Volkskrant voor het automatiseren van het productieproces van CAR-T-celtherapie. Het doel: meer revolutionaire kankerbehandelingen toegankelijk voor de patiënt. Lagae ziet een leidende rol voor Europa in deze automatisering en pleit daarom voor interdisciplinaire samenwerking op dit vlak.

Ook HollandBIO droomt van een toekomst waarin gezondheid op maat de standaard is. Ondanks dit wenkend perspectief blijkt de route van lab naar praktijk voor deze technologische innovaties hobbelig. Wij brachten de kansen en uitdagingen in kaart en zetten ons in om technologische innovaties sneller en beter van lab naar praktijk te brengen. Let’s challenge the status quo, together, today!

Meer lezen over Slimmer meten?

← #nieuws

Vaccinatie-lichtpuntjes tijdens deze donkere, verlengde lockdown

, ,

Met deze verlengde lockdown kunnen we allemaal wel wat lichtpuntjes aan de horizon gebruiken. Daarom, vers van de pers, de fijnste vaccinatie-highlights van deze week!

Ondanks deze donkere tijden, was vaccinatie afgelopen week volop positief in het nieuws. Zo zijn sinds de Nederlandse V-day al 38.000 mensen gevaccineerd met het Pfizer/BioNTech-vaccin, en blijkt de vaccinatiebereidheid onder het ziekenhuispersoneel enorm hoog. Er waren nog even wat zorgen of het vaccin ook zou beschermen tegen de “nieuwe” varianten van het virus (ook wel Britse en Zuid-Afrikaanse varianten genoemd), maar gelukkig lijkt het ook deze te snel af. Wat zijn we daarom blij dat de EU haar contractafspraak met de ontwikkelaars weet te verdubbelen tot 600 miljoen doses. Nederland denkt daarbij niet alleen aan zichzelf en trekt een extra €25 miljoen uit voor de aanschaf en verspreiding van vaccins in arme landen.

Een tweede vaccin, dat van Moderna, kreeg ook groen licht van het Europees Medicijn Agentschap (EMA). Dat is goed nieuws, want daarmee weet Nederland nog eens 6 miljoen vaccins veilig te stellen. Nu blijft het duimen draaien voor het Oxford/AstraZeneca-vaccin, waar het EMA nog voor het einde van deze maand ook een oordeel over hoopt te vellen.

Al deze mooie ontwikkelingen maken HollandBIO en ook Nature één ding pijnlijk duidelijk: waar een wereldwijde sociale en politieke wil is – en, vooruit, voldoende middelen – is een weg. De ontwikkeling van vaccins en geneesmiddelen kan dus wel degelijk sneller en beter. Laten we daarom zodra het weer kan letterlijk de koppen bij elkaar steken om lessen te trekken uit deze moeilijke en leerzame periode.

← #nieuws

#HollandBIOwildieprik

, ,

Het zijn tumultueuze tijden in het debat over coronavaccinatie. Na groen licht van de EMA voor het eerste mRNA vaccin, buitelden de media over elkaar heen met adviezen van allerhande experts over de uitvoer. Hoe zorgen we voor een zo soepel mogelijk verloop van de vaccinaties?

De druk op de overheid neemt de afgelopen weken enorm toe. Hoe gaan we de vaccinaties uitvoeren? Beginnen we in lijn met het Gezondheidsraad advies bij ouderen? Of toch bij zorgpersoneel, dat zich al maandenlang uit de naad werkt? Wanneer gaan we überhaupt beginnen met vaccinatie? En kunnen we – zoals in andere EU-lidstaten het geval is – écht niet eerder van start?

Een goede voorbereiding is het halve werk. Daar ligt ook een belangrijke taak voor het individu, volgens intensivist en part-time influencer Diederik Gommers. Op LinkedIn legt hij in begrijpelijke taal uit hoe dit vaccin werkt en waarom hij het wil laten zetten. Ook van de Universiteit van Nederland verscheen eerder een informatieve video. Bij HollandBIO weten we het in elk geval al zeker: #wijwillendieprik!

← #nieuws

Goede voornemens: van Rutte tot Rota

, ,

Minister-president Rutte wil graag lessen trekken uit de coronacrisis, zo geeft hij aan in een interview met Elsevier Weekblad. Hij hekelt het eindeloze gepolder in de zorg: over testlocaties, vaccinatieprogramma’s en contactonderzoek. Een van zijn goede voornemens is daarom een sneller en centraler gecoördineerde zorgsector. Hoe? Daar wordt nog druk over nagedacht – en daar draagt HollandBIO graag een steentje aan bij.

De coronacrisis zet de zorg -en bovenal infectieziekten- vol in de schijnwerpers. HollandBIO pleit al jaren voor meer overheidsregie op het infectieziektedossier, het liefst in de vorm van een deltaplan infectieziekten. De Gezondheidsraad (GR) concludeerde immers al in 2013 dat we gezondheidswinst laten liggen door een suboptimale inzet van vaccins. Toch is er in de tussentijd niet bijster veel veranderd in het proces waarmee we vaccins beoordelen en invoeren.

Neem nu het rotavirus, waartegen sinds 2006 vaccins bestaan. Na jaren op de plank, vroeg de overheid in 2016 advies aan de GR over de positionering van deze vaccinatie. Het besluit: hoewel algemene vaccinatie op termijn zeker een optie was, zou per voorjaar 2019 vaccinatie van risicogroepen plaatsvinden. Vlak voor de invoer bleek plots dat de vaccinatie juist in risicogroepen minder effectief is. De invoer werd weer uitgesteld. Nu is het wachten tot de GR tijd heeft voor een advies. Een advies dat – gezien de huidige coronaprioriteiten – zomaar weer een tijd op zich kan laten wachten.

Omdat de druk op de zorg ongekend hoog is, pleiten kinderartsen ondertussen voor een versnelde brede invoer van het rotavaccin. Zij stellen dat “iedere maatregel die we kunnen treffen om de zorg te ontlasten, zeer welkom is”. CDA-Kamerleden Kuik en Van den Berg vragen VWS-staatssecretaris Blokhuis daarom een reactie op dit artikel.

Staatssecretaris Blokhuis heeft de afgelopen jaren meermaals aangegeven graag zo veel mogelijk gezondheidswinst te verzilveren met vaccinatie waar dat kan. Het omarmen van het eerdere advies van de GR zou daar in de ogen van HollandBIO goed bij passen. Wij hopen dan ook dat de staatssecretaris de brede en voortvarende invoer van het rotavirusvaccin tot zijn goede voornemen maakt.

← #nieuws

Toegankelijkheid van nieuwe behandelingen: kan het beter?

, , ,

Vintura, IQVIA, Erasmus School of Health Policy & Management (ESHPM) en HollandBIO deelden afgelopen donderdag inzichten uit drie recente onderzoeken over de toegankelijkheid van nieuwe geneesmiddelen in Nederland. Tijdens het interactieve webinar identificeerden we samen met een breed scala aan stakeholders de uitdagingen in de periode na vergoeding. We kijken terug op een geslaagde bijeenkomst, en concluderen voorzichtig dat toegang tot nieuwe geneesmiddelen nog sneller en beter kan. Wel ontbreekt een helder en gedeeld beeld van de onderliggende oorzaken. Voordat we aan de slag kunnen met oplossingen, is eensgezindheid over de uitdagingen en een open discussie met alle betrokkenen essentieel.  

Geneesmiddelen zijn pas van waarde wanneer zij de patiënt ook daadwerkelijk bereiken. De route van lab naar patiënt is hobbelig. Hoewel registratie van een nieuw geneesmiddel soms als finishlijn voor toegang gepresenteerd wordt, is dat niet het geval. Na registratie volgt op nationaal niveau het proces van vergoeding en inkoop. Tenslotte moet een nieuw middel ook worden voorgeschreven door een arts, voordat de patiënt toegang heeft. Drie recente studies onderzochten de toegankelijkheid van nieuwe behandelingen in Nederland.

Vergoeding van add-on geneesmiddelen

Thomas Broekhoff (HollandBIO) legde uit hoe vergoeding voor intramurale geneesmiddelen in Nederland werkt. Hij zoomde in zijn onderzoek in op één van de indicatoren van toegankelijkheid, namelijk de doorlooptijden tussen het moment van registratie en de toekenning van een add-onprestatie. Met een add-on kan een ziekenhuis een geneesmiddel dat meer dan €1.000,- per patiënt per jaar kost, los van de geldende diagnose-behandelcombinatie declareren bij een zorgverzekeraar. Uit het onderzoek komt naar voren dat deze doorlooptijden om verschillende redenen sterk uiteenlopen en niet van tevoren te voorspellen zijn. De resultaten van het onderzoek zijn samengevat in een infographic, inclusief vijf aanbevelingen om het open instroom proces te verbeteren.

Toegang tot nieuwe add-on geneesmiddelen in de oncologie na vergoeding

Renaud Heine (ESHPM) en Christel Jansen (Vintura) deelden de belangrijkste inzichten uit twee recent gepubliceerde studies. Beiden onderzochten hoe snel patiënten na een positief vergoedingsbesluit ook daadwerkelijk toegang hebben tot verschillende nieuw geregistreerde kankermedicijnen in Europa. Uit het onderzoek van IQVIA en ESHPM blijkt dat vertraagde toegang tot innovatieve kankergeneesmiddelen een gemiste kans kan zijn voor patiënten en een potentieel verlies van levensjaren oplevert. Een vergelijkbare conclusie volgde uit het rapport van Vintura. Nederland heeft in verhouding tot andere Europese landen tamelijk snel toegang tot innovatieve kankergeneesmiddelen na registratie. De uptake van innovatieve kankergeneesmiddelen in de klinische praktijk lijkt in verhouding tot onze buurlanden echter traag te zijn.

Toegankelijkheid add-on geneesmiddelen na vergoeding: kan het beter?

Waarom is de uptake van nieuwe kankergeneesmiddelen in Nederland vertraagd? Op basis van informatie uit de theorie deelden aanwezigen ervaringen uit de praktijk via Mentimeter. Vele uiteenlopende verklaringen passeerden de revue, waaronder neerwaartse budgetdruk op voorschrijvers, langzame opname in richtlijnen en een conservatieve houding van voorschrijvers. Na afloop concluderen we voorzichtig dat toegang tot nieuwe geneesmiddelen nog sneller en beter kan, maar dat we niet precies weten waardoor suboptimale toegang veroorzaakt wordt. Eensgezindheid over het probleem en de onderliggende oorzaken is een eerste cruciale stap op weg naar het realiseren van verbeteringen. Een open discussie met alle betrokkenen is daarbij essentieel. Dit webinar gaf een mooie eerste aanzet tot een onderlinge dialoog, gebaseerd op wederzijds vertrouwen en een gedeelde feitelijke basis.

← #nieuws

Biotech Wednesday: Joining forces to outsmart cancer – Guiding cancer treatments in the 21st century

, ,

When life gives you lemons you make lemonade, and perhaps there is opportunity in that. The second edition of Biotech Wednesday switched from Pakhuis de Zwijger into a digital experience. What seemed at first a limitation turned out to be an opportunity. With a line-up of top speakers from both research and industry and participants joining the event from fourteen countries spread on three continents, this year’s digital edition of Biotech Wednesday was a success.

The state of the art and the future

The goal of Biotech Wednesday was to bring together researchers, clinicians and industry that are developing and utilizing next generation diagnostics for precision medicine – from early stages to the market. In the current context of cancer treatments moving away from the ‘one biomarker-one drug’ scenario towards a more integrated approach with multiple biomarkers and drugs, the underlying thread of this second edition was to take a close look at this ‘new paradigm’ that will most likely pave the way for the introduction of multiplexing strategies in the clinic using companion diagnostics and patient stratification methodologies.

Industry and academy together

The lectures spread over a whole afternoon, were divided into two sections. The first one focused on research – looking into the fast changing landscape of Molecular Diagnostics and how whole genome sequencing is suitable for this (Edwin Cuppen, Hartig Medical Foundation), the importance of molecular surveillance of cancer for finding novel target therapies and how Learning Health Care systems can drive medical and scientific progress (Emile Voest, NKI-AVL) followed by a look into the need for highly sensitive detection methods (Jeroen de Ridder, Cyclomics).

The second section gave the stage to the industry, looking into how the Mammaprint test identifies patients with low risk versus high risk of distant metastases, detecting active metastatic process before clinically detectable metastasis (Caroline van der Meijden, Agendia) and the Hi-NL initiative built to support innovators in developing medical technology – affordably and with a proven patient benefit (Maroeska Rovers, Hi-NL). It  also offered a deep dive into Organoplates, which can mimic the complex nature of cancer (Jos Joore, Mimetas). And last, looking into how foundation medicine and Roche oncology meet for a comprehensive approach in transforming medical knowledge to improve treatments (Sophie Dusoswa, Roche Foundation Medicine).

The chance to connect

Through more than 130 one-on-one conversations and 55 separate meeting sessions spread over the course of the afternoon, the event was successful at bringing researchers, clinicians and industry together to connect and discuss state of the art issues in the field.

Impressions of the event

Photography: © Nils van Houts

← #nieuws

Data is het nieuwe goud

, ,

Terugkijktip! Een mooie aflevering van Op1, waar Diederik Gommers de show stal met zijn complimenten aan farma en wetenschappers, zijn nuchtere opmerking over de logistieke uitdaging rondom de aanstaande coronavaccinatie én zelf een wereldprimeur met een gouden randje kwam brengen.

Het begon al mooi, Ton de Boer (CBG-MEB), Agnes Kant (Lareb) en Paul Korte (Janssen) gingen bij Op1 in gesprek over de Nederlandse vaccinatiestrategie. Conclusie: de eerste twee met bloedspoed ontwikkelde coronavaccins worden nu beoordeeld voor markttoelating. Daarmee schijnt er licht aan het eind van de tunnel en kunnen we het op de implementatie écht niet af laten weten, vond ook Diederik. Daar is HollandBIO het helemaal mee eens.

Daarnaast bracht Diederik samen met Paul Elbers (AMC) een prachtige wereldprimeur : de aankondiging dat Nederlandse IC’s op grote schaal data gaan delen om daarmee patiëntenzorg te verbeteren. Zorg op maat komt een stap dichterbij. Met dit initiatief laten Nederlandse intensivisten blijken heil te zien in data, en precies dat lampje is bij ons ook gaan branden: data is het nieuwe goud! 

Door technologische innovaties zijn we in staat om in steeds hogere resolutie meer en betere data te vergaren over gezondheid en ziekte, én om die data te benutten om te bepalen wat de juiste zorginterventie is: niets doen, blijven monitoren, het inzetten van een preventieve interventie of de start van een zo gericht mogelijke behandeling. Het effect van de zorginterventie kan vervolgens weer gemonitord worden. Waar goede behandelingen ontbreken, kan data helpen om nieuwe behandelingen sneller en beter te ontwikkelen.

Bedrijven en organisaties uit de HollandBIO-achterban bulken van de ambitie en potentie om te zorgen dat iedere patiënt de juiste zorg op het juiste moment krijgt. Daarvoor ontwikkelen en gebruiken ze een veelheid aan innovatieve technologieën. Denk aan (whole genome) sequencing, 3D-celkweek, organoïden, organs-on-a-chip, single cell sequencing, imaging en artificial intelligence. Maar de route van lab naar praktijk is niet zonder hordes. HollandBIO bracht de kansen en uitdagingen van slimmer meten in kaart en vatte ze samen in een handige praatplaat. Je vindt deze hier.

“Het delen van IC-data, het klinkt zo logisch, waarom niet eerder?” vroeg Op1-presentator Charles Groenhuijsen terecht. Onder andere omdat we in de geneeskunde best conservatief zijn en systemen slecht op elkaar aansluiten, aldus Gommers. Opnieuw raak. Technologische innovaties alleen zijn niet genoeg, we moeten ze ook kunnen, mogen én willen gebruiken. Werk aan de winkel dus!

Bronnen:

https://www.npostart.nl/diederik-gommers-en-paul-elbers-hebben-een-wereldprimeur-nederlandse-ics-gaan-op-grote-schaal-samenwerken/02-12-2020/POMS_BV_16366726

https://www.nrc.nl/nieuws/2020/12/02/ics-gaan-data-met-elkaar-delen-a4022408

← #nieuws

Zorginstituut vraagt input voor Horizonscan geneesmiddelen

,

Vandaag publiceerde het Zorginstituut (ZIN) de nieuwste Horizonscan Geneesmiddelen. Daarnaast start het ZIN vandaag met de voorbereiding van de volgende, halfjaarlijkse update. Het is voor het eerst dat deze uitvraag via een speciaal door ZIN ingericht portaal voor geneesmiddelontwikkelaars verloopt. Organisaties ontvangen van ZIN de accountgegevens waarmee ze informatie kunnen uploaden.

Met deze scan brengt ZIN patiënten, behandelaars, ziekenhuizen, zorgverzekeraars en overheidsorganen vroegtijdig op de hoogte van ontwikkelingen op het gebied van geneesmiddelen. Verwacht je de aankomende twee jaar geneesmiddelen op de markt te brengen? Of uitbreidingen van bestaande indicaties? Dan zoekt het ZIN jouw bijdrage voor de volgende scan.

Met de nieuwe uitvraag verzamelt ZIN gegevens voor de scan die in juni 2021 live gaat. De deadline voor het aanleveren van input is 17 januari 2021. Producten verschijnen overigens sowieso op de scan, ongeacht of de fabrikant informatie aanlevert. Het Zorginstituut gebruikt hiervoor informatie van “(Horizon)scanners” en werkgroepen van experts. Door zelf informatie aan te leveren, draag je als bedrijf bij aan de volledigheid en accuraatheid van de scan. HollandBIO juicht deze mogelijkheid dan ook toe.

Meer weten of bijdragen?
ZIN licht de uitvraag en werkwijze op zijn eigen website verder toe. Voor vragen of nadere toelichting neem je contact op met het Zorginstituut via horizonscan@zinl.nl. Natuurlijk zijn we bij HollandBIO ook erg benieuwd naar jullie ervaringen met het aangepaste proces en suggesties voor verbeteringen. Leuk als je deze wilt delen met HollandBIO’s Britt.

← #nieuws

Europese Commissie publiceert Pharmaceutical Strategy

,

In het persbericht bij de recent gepubliceerde Europese Pharmaceutical Strategy, steekt de Europese Commissie de loftrompet op de bijdrage van biotech aan gezondheid: of het nu om behandelingen tegen chronische ziektes als diabetes en hepatitis C gaat, vaccins tegen HPV of Ebola, gepersonaliseerde behandelingen tegen kanker en de opkomst van cel- en gentherapieën. Tegelijkertijd wil de Europese Commissie er ook voor zorgen dat nieuwe innovaties blijven komen en ook beschikbaar en betaalbaar zijn in heel Europa. De Pharmaceutical Strategy probeert hier een mouw aan te passen.

Zo is in de strategie onder andere aandacht voor de ontwikkeling van en de toegang tot nieuwe geneesmiddelen voor indicaties waar nu nog geen behandeling voorhanden is of waar de ontwikkeling stokt, zoals bij antibiotica. Verder wil de Europese Commissie breder inzetten op digitale infrastructuren, uitwisseling van data en de inzet van andere technologieën en innovatieve toepassingen die bijdragen aan snellere en betere geneesmiddelenontwikkeling. Ook is er aandacht voor het competitiever maken van Europese ontwikkelaars, bijvoorbeeld door de inzet op meer financieringsmogelijkheden en regulatoire flexibiliteit. Tenslotte wil de Europese onderzoek ook meer geld voor onderzoek naar zeldzame ziekten, waar nu nog ruimte voor verbetering is, en samenwerking tussen alle betrokken partijen stimuleren. HollandBIO is blij om deze punten, die goed aansluiten bij onze inbreng bij de consultatie eerder dit jaar, terug te zien in de strategie. Onze inbreng is samen met alle ingestuurde reacties terug te vinden op de website van de Europese Commissie.

Het persbericht rond de publicatie lees je hier, de hele Pharmaceutical Strategy is hier te lezen.

← #nieuws

Op naar de arm (deel II): kabinet publiceert Nederlandse COVID-vaccinatiestrategie

, , ,

Langzaam maar zeker wordt hopen vertrouwen: na de jaarwisseling hebben we misschien wel de beschikking over de eerste coronavaccins. Hoera! Die vaccins moeten vervolgens zo snel mogelijk de juiste arm in. Dat is geen sinecure, dat vergt een nationaal vaccinatieplan, zo merkten we vorige week al op. We waren dan ook blij verrast toen minister De Jonge vrijdagmiddag de Nederlandse COVID-vaccinatiestrategie de ether in slingerde. We legden het plan langs de meetlat: is dit het felbegeerde integrale plan om de giga vaccinatie-uitdaging in goede banen te leiden? Spoiler alert: HollandBIO is er nog niet helemaal gerust op.

In zijn COVID-vaccinatiestrategie pleit het kabinet voor een wendbare Nederlandse aanpak en strategie. Er zijn, in samenwerking met verschillende partijen, meerdere scenario’s in voorbereiding. Check tot zover. Het kabinet wil waar mogelijk gebruik maken van bestaande structuren, én via kleinschalige distributie prioritaire groepen voorzien van een vaccin. Dat klinkt in eerste instantie handig en veilig. Maar is het wel realistisch? Een pandemie en bestaande structuren staan op gespannen voet, leerden we van het contactonderzoek, het inkoop-, en het testbeleid. Maar corona en kleinschalig, dat is helemaal een contradictio in terminis.

Reken maar even met ons mee. De door de Gezondheidsraad aangewezen prioritaire doelgroep bestaat in totaal uit maar liefst 6,5 miljoen mensen, die, afhankelijk van welke vaccins als eerste beschikbaar zijn, waarschijnlijk tweemaal een prik moeten krijgen. Dat maakt 13 miljoen vaccinaties.Ter vergelijking, in 2019 ontvingen zo’n 3,1 miljoen mensen uit diezelfde doelgroep de griepvaccinatie. Dat is één prik, met één vaccin, en ook dat is elk jaar weer een fikse opgave. Het getal 13 miljoen zou dus al voldoende moeten zijn om deze deelvaccinatiecampagne als grootschalig te bestempelen. Tel daar een paar pandemie-eigen complicerende factoren bij op. Het moet namelijk wel een beetje snel, want we willen liever vandaag dan morgen terug naar normaal of op z’n minst normaler. Met het oog op de schaarste, komen de vaccins daarbij zeker het eerste jaar van verschillende leveranciers, in verschillendedeelleveringen van verschillende omvang. Die vaccins hebben een verschillend, nog onbekend, profiel voor verschillende (deel)doelgroepen, en moeten, al dan niet via distributiecentra, vervoerd worden naar uiteenlopende (zorg)locaties, onder verschillende condities. Dat levert al met al een duizelingwekkend logistiek plaatje op, met een schier oneindig aantal mogelijke scenario’s, combinaties en leveringen. En last but not least, één persoon moet hetzelfde vaccin twee keer krijgen, en mogelijke bijwerkingen en liefst effectiviteit moeten nauwgezet geregistreerd worden. Ga er maar aan staan, kleinschalig binnen je reguliere structuren, naast je reguliere takenpakket.

We geven toe, het is onrealistisch om te verwachten dat de vaccinatiestrategie pasklaar zou zijn. We begrijpen dat cruciale gegevens – en de vaccins zelf – nog ontbreken, wat maakt dat we varen in dichte mist. Maar inzetten op kleinschalig en regulier is dat zeer zeker ook. Hoeveel en welke menskracht, hoeveel en welke middelen en hoeveel en welke distributiecentra maakt het kabinet vrij om dit huzarenstuk in goede banen te leiden? En hoe? De vaccinatiestrategie licht een tipje van de sluier op hoe het kabinet in de wedstrijd zit, maar veel van onze vragen blijven vooralsnog onbeantwoord.

Met een kleine steek van jaloezie kijken we naar de plannen van Duitsland, waar centraal aangestuurde distributiecentra worden klaargestoomd, benodigdheden worden ingekocht en mobiele teams worden ingesteld om de vaccinaties naar de arm van bestemming te begeleiden. Om pas later, als er vaccins in overvloed zijn en de coronavaccinatie daadwerkelijk business as usual is, ingebed te worden in de reguliere – zo je wil kleinschalige – infrastructuur. Deutsche Gründlichkeit, kortom.