Nederland wil meer economische groei realiseren, innovatie versnellen en grote maatschappelijke uitdagingen aanpakken. Met de nieuwe Talentstrategie erkent het kabinet dat dit alleen lukt als ook wordt geïnvesteerd in de knappe koppen die die vooruitgang mogelijk maken. In de onderzoekers, operators en andere professionals die technologische innovaties naar patiënt of consument brengen. Een logische én belangrijke stap, vindt hollandbio: biotech kan pas blijven bijdragen aan een gezondere en toekomstbestendige wereld als er voldoende mensen zijn om slimme oplossingen te ontwikkelen, op te schalen en toe te passen. Goed nieuws dus dat life sciences & biotechnologie door het kabinet zijn aangewezen als één van de vier prioritaire domeinen waarvoor extra inzet op talent nodig is.

Biotech is prioritaire groeimarkt

Met de Talentstrategie wil het kabinet structureel investeren in mensen om de economie jaarlijks gemiddeld 1,5% te laten groeien en personeelstekorten in cruciale sectoren aan te pakken. Daarbij zet het in op twee sporen: slimmer en innovatiever werken, zodat we met relatief minder mensen meer kunnen bereiken, én het opleiden en begeleiden van meer talent naar sectoren die essentieel zijn voor de toekomstige welvaart van Nederland. Dat gaat nadrukkelijk om de volle breedte van talent: mensen met praktische vaardigheden én theoretische kennis, van mbo tot wo en van starter tot ervaren professional die zich wil om- of bijscholen. Naast digitalisering & AI, energie- en klimaattechnologie en veiligheid & weerbaarheid behoort ook life sciences & biotechnologie tot deze prioritaire groeimarkten.

Talent al vroeg in aanraking brengen met innovatieve sectoren

Interessant is dat de overheid in haar strategie expliciet erkent dat het talentvraagstuk niet alleen draait om onderwijs en arbeidsmarktbeleid. Ook beeldvorming, rolmodellen en praktijkervaringen spelen een belangrijke rol in de keuzes die jongeren maken. De strategie constateert dat jongeren nog onvoldoende in aanraking komen met innovatieve sectoren en dat hardnekkige stereotypen hun studie- en beroepskeuzes beïnvloeden. Het kabinet zet talentinstroom daarmee nadrukkelijk neer als een systeemuitdaging die al begint ver voordat iemand een opleiding of baan kiest.

Kabinetsmaatregelen voor talentontwikkeling

Om meer mensen richting deze cruciale opgaven te bewegen, werkt het kabinet de komende tijd aan maatregelen die inspelen op verschillende momenten in de talentontwikkeling, van eerste kennismaking en profielkeuze tot studie- en beroepskeuze. Denk aan meer focus op techniek, digitale vaardigheden en AI in het onderwijs, sterkere samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven, betere voorlichting en loopbaanbegeleiding, nieuwe mogelijkheden voor om- en bijscholing en een gerichtere inzet van kennis- en arbeidsmigratie.

Biotech betrekt GenZ

Voor de Nederlandse biotech zijn dit bekende uitdagingen. Ze sluiten dan ook nauw aan bij de inzichten en doelstellingen uit onze eigen biotech-arbeidsmarktcampagne GenZelfWeten. Met dit initiatief werken we samen met bedrijven, kennisinstellingen en andere partners aan een sterker en realistischer beeld van biotech, zodat meer jongeren ontdekken hoe veelzijdig de sector is en zij hun weg weten te vinden naar een biotechstudie, -stage of -baan die past bij hun talenten en ambities.

Kabinet betrekt hollandbio bij uitwerking

Na de zomer werkt het kabinet de Talentstrategie verder uit. Daarbij vroeg het hollandbio al om mee te denken, zodat de maatregelen goed aansluiten op de behoeften van biotech. Denk bijvoorbeeld aan verbeteringen van het opleidingsaanbod, (fiscale) regelingen voor het aantrekken van talent uit het buitenland, en het breder toegankelijk maken van informatie over de biotech arbeidsmarkt. Vanuit onze rol brengen we ervaringen en ideeën uit de sector samen met de inzichten uit ons jongerenonderzoek. Heb je ideeën, praktijkvoorbeelden of knelpunten die we moeten meenemen? Laat het ons weten, zodat we samen kunnen bouwen aan het talent van morgen!

Investeerders, onderzoekers, kennisinstellingen en innovatieve bedrijven slaan de handen ineen in een gezamenlijke open brief aan de Tweede Kamer om steun uit te spreken voor het Nationaal Agentschap voor Disruptieve Innovatie (NADI). Ook hollandbio ondersteunt dit initiatief en ondertekent de brief. Nederland heeft een instrument nodig dat baanbrekende innovaties door de beruchte ‘Valley of Death’ helpt en daarmee nieuwe industrieën, economische groei en oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen mogelijk maakt.

Voor biotech is die oproep bijzonder relevant. Juist in sectoren waar doorbraken jaren van onderzoek, grote investeringen en een hoge mate van onzekerheid vragen, schieten bestaande financieringsinstrumenten vaak tekort. NADI kan dat gat vullen met een aanpak die ruimte biedt voor ambitie, snelheid, risico en langetermijndenken. Dat is precies waarom hollandbio al langer pleit voor een krachtig en onafhankelijk agentschap dat radicale innovatie mogelijk maakt.

De komende weken zijn cruciaal omdat er knopen moeten worden doorgehakt. Het kabinet zal moeten laten zien hoe serieus het de eigen innovatieambities neemt en hiervoor steun krijgt vanuit de Tweede Kamer. Mooie woorden over verdienvermogen, technologische soevereiniteit en toekomstige economische groei zijn niet genoeg. De vraag is of de overheid ook bereid is haar eigen verantwoordelijkheid te nemen en de voorwaarden te creëren die nodig zijn voor echte doorbraken vanuit het NADI: voldoende middelen, een onafhankelijke positie, ruimte voor risico en een lange adem. Wat hollandbio betreft is de conclusie simpel: als Nederland voorop wil blijven lopen in biotech en andere sleuteltechnologieën, dan is dit het moment om van ambitie naar actie te gaan.

De Wet Bevordering Speur- en Ontwikkelingswerk (WBSO) maakt het voor bedrijven aantrekkelijker om te investeren in Research & Development (R&D) vanwege het fiscale voordeel dat de WBSO biedt. Biotechbedrijven in Nederland maken graag gebruik van de WBSO. Na de tegenvallende cijfers van afgelopen jaar lijken bedrijven dit jaar juist weer meer te profiteren van de WBSO. Ongeveer evenveel biotechbedrijven kregen namelijk een significant grotere hoeveelheid afdrachtsvermindering toegekend. Naast deze positieve cijfers is er ook een kanttekening. De geplande afschaffing van de farmaciebrief gaat helaas door, met mogelijk onherstelbare gevolgen voor het Nederlandse klinisch onderzoeksklimaat. Bedrijven bouwen al ruim 20 jaar op deze WBSO-regels. Dat die nu met beperkt beeld van de gevolgen en in onvoldoende samenspraak met het bedrijfsleven worden aangepast, draagt wat ons betreft niet bij aan het zo gewenste voorspelbare innovatiebeleid in Nederland.

Wat laat het jaarverslag 2025 zien?

Na een pas op de plaats in 2023 en een daling in 2024 heeft de WBSO in 2025 voor biotech de weg omhoog weer gevonden. De totale WBSO-toekenning voor biotechbedrijven steeg met ruim €50 miljoen, terwijl het aantal bedrijven dat gebruik maakte van de WBSO ongeveer gelijk bleef. Ook het totale bedrag dat via de WBSO aan afdrachtsvermindering is gerealiseerd, steeg dit jaar. Goed nieuws voor dit jaar, maar hollandbio is benieuwd wat de afschaffing van de farmaciebrief voor effect gaat hebben op de cijfers van dit jaar.

WBSO: de katalysator van innovatie 

 Hollandbio benadrukt al jaren dat de WBSO cruciaal is voor het aanjagen van R&D in biotech en dat de regeling toegankelijk moet zijn voor bedrijven in de hele innovatieketen. R&D is immers de drijvende kacht achter biotech innovaties, en de WBSO zorgt voor een belastingkorting op op gemaakte R&D-kosten. Tegelijkertijd zien we dat de Nederlandse interpretatie van R&D, waarbij projecten expliciet “technologische vernieuwing” moeten aantonen, de reikwijdte van de regeling beperkt en daarmee de impact op R&D-investeringen verkleint. Het verder uitsluiten van delen van de keten, zoals (delen van) klinisch onderzoek door de afschaffing van de farmaciebrief, helpt daar niet bij. Integendeel: het ondermijnt juist de effectiviteit van de WBSO in een sector waar R&D zich uitstrekt over de volledige ontwikkelingsketen. Niet voor niets trok hollandbio eerder aan de bel met een brandbrief aan de toenmalig minister van EZK, Vincent Karremans.

Hoewel het besluit daardoor niet is teruggedraaid, blijft het essentieel dat het ministerie de gevolgen van deze wijziging nauwgezet monitort. Tegelijkertijd roepen wij op tot structurele samenwerking met de sector, zodat de WBSO optimaal blijft bijdragen aan het stimuleren van R&D. Dit sluit direct aan bij de ambitie om 3% van het BBP in R&D te investeren, een doel dat alleen haalbaar is met consistent, voorspelbaar beleid en een regeling die de volledige innovatieketen ondersteunt.